Czarodziejski flet w Operze Na Zamku w Szczecinie

Już jutro, w sobotę 1 marca, w Operze na Zamku w Szczecinie odbędzie się premiera „Czarodziejskiego fletu” W.A. Mozarta, którego reżyserią zajęła się Natalia Babińska, a kierownictwo muzyczne sprawuje Kuba Wnuk. Kluczem do interpretacji tej filozoficznej baśni jest surrealizm, który otwiera drzwi do przełamywania utartych schematów i wydobywania sensów, które w realistycznym ujęciu mogłyby pozostać ukryte. Kiedy rzeczywistość staje się zbyt przewidywalna, surrealizm pozwala spojrzeć na nią z innej perspektywy – ujawnia iluzje, uwypukla mechanizmy władzy i ukazuje absurd, który w tradycyjnej narracji łatwo może zostać zatarte. Praca nad spektaklem to dialog z muzyką i tekstem – czasem pełen zachwytu, a innym razem intensywnych dyskusji. Ślepa zgoda to najgorszy z możliwych stanów. Reżyserka prowadzi polemikę, zmienia konteksty i poszukuje nowych znaczeń. „Czarodziejski flet” stawia pytanie, które wciąż pozostaje aktualne.

Natalia Babińska – reżyser

W naszym założeniu odnosimy się do problemu, który do dzisiaj nie został rozwiązany, mianowicie – jak tu rządzić światem? I kto nim powinien rządzić? Na przestrzeni lat mieliśmy różne pomysły, albo był to jeden władca z władzą absolutną, albo był to demokratycznie rozwiązany problem. Na każdy sposób znajdowali się ci, którzy narzekali, żaden sposób się nie sprawdzał, bo wszystko oczywiście zależy od człowieka. W naszej inscenizacji będziemy posiłkować się różnymi cytatami o władzy, które przybliżą ten problem. Jeden z tych cytatów to: „Żeby sprawować władzę, trzeba mieć w sobie coś z potwora”. Albo: „Celem władzy jest władza”. Co niestety oznacza, że z reguły ci, którzy tę władzę sprawują, są często osobami, które najmniej się do tego nadają – to też niestety cytat. Oczywiście są chlubne wyjątki i każdy z nas mógłby taki przywołać. Natomiast rzeczywiście problem władzy istnieje: to, że wybuchają wojny, że ciągle funkcjonuje prawo silniejszego, że nie kierujemy się tym, co słuszne, a tym, co akurat dla nas korzystne. I ten nierozwiązywalny problem, kto powinien sprawować władzę, prowadzi nas do smutnej pointy w naszym spektaklu.

Kuba Wnuk – kierownik muzyczny

Co można więcej powiedzieć o tej operze i co można więcej opowiedzieć tą operą w warstwie muzycznej? „Czarodziejski flet” to swoista opera paradoksu. Mozart jednocześnie wpisywał się w kontekst epoki, wszelki kontekst, zarówno polityczny, społeczny, jak i kulturowy, ale równocześnie w swojej twórczości bardzo szeroko poza ten kontekst wychodził, zarówno wstecz jak i w przyszłość. Antycypował to, co się wydarzy. „Czarodziejski flet” zawiera elementy zarówno humorystyczne, jak i wzniosłe. Mozart zawarł w tej operze trzy pierwiastki: z jednej strony osiągnięcie doskonałości klasycznej formy, bo ta forma egzemplifikuje jego geniusz, pozostanie w niej „organicznym” oraz wpływy przeszłości, ponieważ w dziedzinie zastosowanych technik kompozytorskich czerpie z geniuszu swoich poprzedników. Jeśli chodzi o konwencję wykonawczą chcemy się odwołać do idiomu tzw. wykonawstwa historycznie poinformowanego, ale odwołać, nie powierzyć.

Jacek Jekiel – dyrektor Opery na Zamku

Historia libretta „Czarodziejskiego fletu” jest niebywale przewrotna. Mamy dwa światy, które są groźne, mówią o sobie źle, ale później okazuje się, że to co mówiły, nie jest takie jak to, co mówiły na początku. A my na tych fake newsach zbudowaliśmy cała naszą filozofię postępowania. Mozart był genialny, właściwie wszystko przewidział, jacy jesteśmy słabi borykając się z rzeczywistością, nie potrafiąc jej odczytać w sposób racjonalny, żeby wiedzieć, że tu jest dobro, a tu jest zło, tu piękno, a tu brzydota. „Czarodziejski flet” to bodaj pierwszy tytuł, który znajduje się w kręgu zainteresowań wszystkich domów operowych. Jest nieustanną potrzebą dyskutowania z widzami, ze światem w nie do końca takiej oczywistej formule, jaką daje baśń, historia alegoryczna.

Realizatorzy:

Kierownictwo muzyczne Kuba Wnuk

Reżyseria Natalia Babińska

Scenografia i kostiumy Aleksandra Reda

Reżyseria światła Maciej Igielski

Ruch sceniczny Grzegorz Brożek

Projekcje multimedialne Jagoda Chalcińska

Przygotowanie chóru Małgorzata Bornowska

Przygotowanie dzieci Barbara Halec

Asystent dyrygenta Julia Kurzydlak

Asystent reżysera Victoria Vatutina

Korepetytorzy Olga Bila, Liudmila Horbach